Nội dung chính
Bối cảnh pháp lý và mục tiêu của Nghị định 06/2026/NĐ-CP
Ngày 10/1/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 06/2026/NĐ-CP, đưa ra khuôn khổ tổ chức và hoạt động cho Ngân hàng Chính sách xã hội (NCSXH). Đây là bước quan trọng nhằm củng cố vai trò của ngân hàng trong việc thực hiện các chính sách kinh tế – xã hội của Nhà nước.
Vị trí và vai trò chiến lược của NCSXH
Ngân hàng Chính sách xã hội có trụ sở chính tại Hà Nội, đồng thời khai thác một mạng lưới rộng khắp gồm:
- Chi nhánh cấp tỉnh tại các thành phố, tỉnh thành trên toàn quốc.
- Phòng giao dịch cấp xã, phường, đặc khu, thường được đặt tại Ủy ban nhân dân địa phương.
- Sở Giao dịch, Trung tâm Đào tạo và Trung tâm Công nghệ Thông tin tại thủ đô, hỗ trợ công tác đào tạo và phát triển hệ thống công nghệ.
Với tư cách là ngân hàng chính sách, NCSXH không hoạt động vì mục tiêu lợi nhuận mà tập trung vào việc cung cấp vốn ưu đãi, hỗ trợ các dự án xã hội và kinh tế theo chỉ đạo của Chính phủ.
Cơ cấu quản trị và mạng lưới tổ chức
Cơ cấu quản lý của NCSXH bao gồm:
- Hội đồng quản trị và bộ phận giúp việc.
- Ban đại diện Hội đồng quản trị (cấp trung ương, tỉnh, xã).
- Ban Kiểm soát.
- Tổng Giám đốc và các Phó Tổng Giám đốc.
- Các phòng chuyên môn nghiệp vụ (kế toán, pháp chế, công nghệ, đào tạo, giao dịch).
Hệ thống tổ chức được chia thành ba cấp:
Cấp trung ương
Hội sở chính bao gồm Hội đồng quản trị, Ban Kiểm soát, Tổng Giám đốc và các Ban chuyên môn. Đây là nơi quyết định chiến lược, phân bổ vốn và giám sát hoạt động.
Cấp tỉnh
Mỗi tỉnh, thành phố có Ban đại diện Hội đồng quản trị và một chi nhánh cấp tỉnh, với cơ cấu Giám đốc, Phó Giám đốc và các phòng chuyên môn.
Cấp xã
Ở mức địa phương, Ban đại diện Hội đồng quản trị tỉnh được triển khai thành Ban đại diện Hội đồng quản trị cấp xã, quản lý các phòng giao dịch thực hiện cho vay và các dịch vụ ngân hàng khác.
Nhiệm vụ, quyền hạn và bảo đảm thanh toán
Theo Nghị định, NCSXH có các nhiệm vụ chính:
- Cho vay theo các chương trình chính sách, hỗ trợ các đối tượng ưu đãi.
- Huy động, quản lý và sử dụng nguồn vốn, tài sản theo quy định pháp luật.
- Thực hiện báo cáo, kế toán và tuân thủ kiểm tra, thanh tra, kiểm toán của các cơ quan nhà nước.
Vốn điều lệ và nguồn tài trợ của ngân hàng hoàn toàn được ngân sách nhà nước cấp, đồng thời được bổ sung từ các nguồn tài chính hợp pháp khác. Chính phủ bảo đảm khả năng thanh toán, miễn thuế và các khoản nộp ngân sách, không yêu cầu ngân hàng dự trữ bắt buộc hay tham gia bảo hiểm tiền gửi.
Tác động thực tiễn và triển vọng
Khi NCSXH được trang bị vốn ổn định và khung pháp lý rõ ràng, khả năng triển khai các dự án tài trợ xã hội sẽ được nâng cao. Đến giữa năm 2026, ngân hàng đã mở hơn 150 phòng giao dịch tại 63 tỉnh, thành phố, giúp tiếp cận nhanh chóng tới các doanh nghiệp vừa và nhỏ, nông hộ và các dự án phát triển hạ tầng địa phương.
Việc đồng bộ hoá quy trình quản lý, tăng cường đào tạo nhân lực thông qua Trung tâm Đào tạo và áp dụng công nghệ thông tin hiện đại sẽ tạo ra một môi trường tài chính công minh, minh bạch và hiệu quả hơn.
Phương Nhi
